+(47) 23 89 88 63
Premierzy Polski i Norwegii, Donald Tusk i Jonas Gahr Støre, podpisali w poniedziałek w Warszawie wspólną deklarację o partnerstwie strategicznym obu państw. Dokument podpisano w pierwszym dniu Warsaw Security Forum, którego Norwegia jest w tym roku krajem partnerskim.
Forum odbywa się 12 i 13 października w Warszawie pod hasłem „United We Stand”. Organizatorem jest Fundacja im. Kazimierza Pułaskiego, a przewodniczącą forum prof. Katarzyna Pisarska.
Status kraju partnerskiego oznacza, zgodnie z zapowiedzią organizatorów, współkształtowanie agendy konferencji przez stronę norweską, udział przedstawicieli norweskich władz wysokiego szczebla, obecność norweskich think tanków jako partnerów programowych oraz norweski komponent kulturalny. Przygotowania obejmowały w ciągu 2026 r. wizyty studyjne i parlamentarne w Oslo oraz spotkania z norweskimi partnerami w Warszawie.
Przeczytaj także: UKRAIŃSCY DEZERTERZY WYWOŁUJĄ DEBATĘ NA TEMAT AZYLU W NORWEGII. STORTING ROZWAŻA ZMIANY PRZEPISÓW
Co zawiera deklaracja
Deklaracja zapowiada w pierwszym punkcie zawarcie nowej, kompleksowej umowy międzyrządowej o partnerstwie strategicznym. Dokument nie określa terminu jej przygotowania.
Zakres deklaracji wykracza poza obronność. Obejmuje współpracę przemysłów obronnych, w tym małych i średnich firm oraz start-upów, wspólne projekty w domenach lądowej, morskiej, powietrznej, cybernetycznej i kosmicznej, odstraszanie i obronę w NATO, mobilność wojskową oraz logistykę i zaopatrzenie na wschodniej flance Sojuszu. Deklaracja wymienia też wsparcie Ukrainy i rozliczenie Rosji, przeciwdziałanie cyberatakom, działaniom hybrydowym i zagranicznym manipulacjom informacyjnym, zwalczanie tzw. floty cieni oraz ochronę infrastruktury podwodnej, a w obszarze cywilnym — obronę cywilną, systemy ostrzegania ludności, planowanie ewakuacji i schrony.
Osobne punkty dotyczą bezpieczeństwa gospodarczego i dialogu o polityce handlowej, usuwania barier na jednolitym rynku, gotowości zdrowotnej, przemysłu morskiego i stoczniowego, ochrony granic i reagowania na instrumentalizowaną migrację, współpracy w ONZ oraz instytucji finansowych, w tym Nordyckiego Banku Inwestycyjnego.
Przeczytaj także: POLSKA ZABIEGA O SKANDYNAWIĘ: MINISTER FINANSÓW I GOSPODARKI ANDRZEJ DOMAŃSKI W OSLO
Energetyka, technologie i więzi gospodarcze
W deklaracji zapisano partnerstwo energetyczne obejmujące bezpieczeństwo dostaw, transformację energetyczną i ochronę krytycznej infrastruktury energetycznej. „Energetyka jest kluczowym elementem naszego partnerstwa” — czytamy w dokumencie. Odrębny punkt poświęcono badaniom, innowacjom i technologiom, w tym technologiom cyfrowym, kosmicznym, podwójnego zastosowania i przełomowym, a także badaniom arktycznym i polarnym oraz sztucznej inteligencji, z uwzględnieniem zarządzania ryzykiem związanym z najbardziej zaawansowanymi modelami.
Przeczytaj także: WIZYTA MINISTRA ENERGII MIŁOSZA MOTYKI W OSLO
Deklaracja odnosi się również do więzi gospodarczych i międzyludzkich. Wskazuje, że ponad 400 norweskich firm wspiera miejsca pracy w Polsce, oraz wymienia wkład Polaków mieszkających w Norwegii w norweską gospodarkę. Oddzielny punkt dotyczy współpracy w ramach Funduszy EOG i Funduszy Norweskich w obszarach kultury, polityki społecznej, edukacji i badań.
W końcowej części dokumentu zastrzeżono, że deklaracja nie tworzy prawnie wiążących praw ani zobowiązań na gruncie prawa międzynarodowego dla żadnej ze stron.
Przeczytaj także: BUDŻET NORWEGII NA 2027 ROK — CO ZMIENIA SIĘ DLA FIRM I OSÓB FIZYCZNYCH
Co mówili premierzy
Tusk mówił po podpisaniu o relacjach dwustronnych i sytuacji geopolitycznej, solidarności w NATO, bliskich relacjach euroatlantyckich oraz konsekwentnym wsparciu dla Ukrainy. Wskazał na współpracę w gronie państw północno-wschodniej części Europy — Norwegii, Szwecji, Finlandii, państw bałtyckich, Danii i Niemiec. Ocenił, że relacje polsko-norweskie są „dziś lepsze niż kiedykolwiek w historii”.
Støre przypomniał, że Polska jest krajem, który na przestrzeni lat otrzymał największe wsparcie w ramach norweskich Funduszy EOG. „Fundusze EOG były jednym z najważniejszych mostów między Norwegią a Polską przez ostatnie 20 lat” — powiedział norweski premier, cytowany w komunikacie swojego rządu.
Podpisanie deklaracji jest kolejnym etapem procesu zapoczątkowanego podczas wizyty Tuska w Norwegii w marcu, gdy obaj premierzy zapowiedzieli sformalizowanie partnerstwa strategicznego. Jak podała wówczas Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, 30 stycznia powołano konsorcjum, w skład którego wchodzą Polska Grupa Zbrojeniowa i norweska spółka Kongsberg Defence & Aerospace; ma ono odpowiadać za budowę systemu i dostarczenie 18 modułów bateryjnych systemów przeciwlotniczych z możliwością zwalczania bezzałogowych systemów powietrznych. Norwegia szkoli też ukraińskich żołnierzy na poligonie Dęba-Lipa w ramach Camp Jomsborg.
Przeczytaj także: PREMIER NORWEGII JONAS GAHR STØRE PRZYJĄŁ DONALDA TUSKA Z OFICJALNĄ WIZYTĄ
