Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że pasażerowie, którzy dotarli do celu z opóźnieniem przekraczającym trzy godziny, muszą otrzymać odszkodowanie bez udowadniania, że stawili się do odprawy.
24 października 2019 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w Luksemburgu orzekł w sprawie C-756/18, że pasażerom z potwierdzoną rezerwacją nie można odmówić odszkodowania tylko dlatego, że nie przedstawili karty pokładowej. Orzecznictwo TSUE w sprawie rozporządzenia 261/2004 stosują także sądy w Norwegii, bo rozporządzenie obowiązuje tu na mocy umowy EOG.
Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 261/2004 pasażer, który dotarł do celu z opóźnieniem dłuższym niż trzy godziny, ma prawo do odszkodowania. Linie lotnicze często odmawiały jednak wypłaty, gdy pasażer nie mógł pokazać karty pokładowej jako dowodu, że był w samolocie. A papierowe karty łatwo zgubić, a elektroniczne potrafią zniknąć z telefonu po locie.
Co dokładnie orzekł Trybunał?
Trybunał wydał w tej sprawie tzw. postanowienie z uzasadnieniem. Może to zrobić, gdy odpowiedź na pytanie prejudycjalne nie budzi uzasadnionych wątpliwości.
Według TSUE pasażerowie, którzy mają potwierdzoną rezerwację i odbyli lot, muszą być uznani za zwolnionych z obowiązku udowadniania obecności przy odprawie. Trybunał podkreślił, że wynika to z celu rozporządzenia, którym jest zapewnienie pasażerom wysokiego poziomu ochrony:
„Pasażerowie, których lot został znacznie opóźniony lub odwołany i którzy mają potwierdzoną rezerwację na ten lot, nie mogą być zobowiązani do wykazania później (…), że byli obecni na pokładzie opóźnionego lotu”.
Nie trzeba więc już robić zdjęcia na pokładzie, żeby udowodnić, że się leciało. Jeśli przewoźnik twierdzi, że pasażera nie było w samolocie, to on musi to wykazać.
Przeczytaj także: TURBULENCJE LINII LOTNICZYCH W SKANDYNAWII | ODWOŁANE, OPÓŹNIONE, PRZEPEŁNIONE LOTY, STRAJKI… JAKIE MASZ PRAWA?
Ile masz czasu na złożenie wniosku?
Rozporządzenie o prawach pasażerów linii lotniczych nie określa terminu na dochodzenie odszkodowania. Linie lotnicze powoływały się często na dwuletni termin z konwencji międzynarodowych (warszawskiej i montrealskiej), ale TSUE już w 2012 r. orzekł (sprawa C-139/11, Moré przeciwko KLM), że ten termin nie dotyczy odszkodowań z rozporządzenia 261/2004. O przedawnieniu decyduje prawo kraju, w którym dochodzi się roszczenia.
W Norwegii ogólny termin przedawnienia wynosi 3 lata (Foreldelsesloven). W innych krajach terminy są różne, dlatego nie warto zwlekać ze złożeniem wniosku.
Których lotów dotyczą te przepisy?
- wszystkich lotów z lotnisk w UE, Norwegii, Islandii i Szwajcarii, niezależnie od przewoźnika,
- lotów z kraju spoza Europy (np. z USA czy Kanady) do UE, Norwegii, Islandii lub Szwajcarii, jeśli wykonuje je europejska linia lotnicza.
Ile wynosi odszkodowanie?
Wysokość odszkodowania zależy od długości trasy: 250, 400 lub 600 euro na osobę. Opóźnienie w dotarciu do celu o co najmniej trzy godziny daje takie samo prawo do odszkodowania jak odwołanie lotu. Przewoźnik nie musi płacić, jeśli udowodni, że opóźnienie wynikało z nadzwyczajnych okoliczności, których nie dało się uniknąć mimo podjęcia wszelkich rozsądnych środków.
Co to oznacza dla Ciebie?
- Brak karty pokładowej nie odbiera Ci prawa do odszkodowania, jeśli masz potwierdzoną rezerwację.
- Zachowaj potwierdzenie rezerwacji i korespondencję z przewoźnikiem.
- W Norwegii masz 3 lata na dochodzenie roszczenia, ale im szybciej złożysz wniosek, tym łatwiej je udowodnić.
- Jeśli przewoźnik odmawia, możesz zlecić sprawę firmie, która pobiera prowizję tylko w razie wygranej.
Najczęściej zadawane pytania
Czy muszę mieć kartę pokładową, żeby dostać odszkodowanie za opóźniony lot?
Nie. Według postanowienia TSUE z 24 października 2019 r. (C-756/18) pasażer z potwierdzoną rezerwacją, który przyleciał opóźnionym samolotem, nie musi przedstawiać karty pokładowej. To przewoźnik musi udowodnić, że pasażera nie było na pokładzie.
Ile mam czasu na złożenie wniosku o odszkodowanie za lot z Norwegii?
Rozporządzenie 261/2004 nie określa terminu. Według TSUE decyduje prawo kraju, w którym dochodzi się roszczenia. W Norwegii ogólny termin przedawnienia wynosi 3 lata.
Stan prawny: październik 2026 r. Artykuł zawiera linki partnerskie.
(TSUE, AirHelp, LM MEDIA)
